Biblioteka Prawa Oświatowego

ZAMÓW DOSTĘP
Przypomnij mi login i hasło
Wyszukiwanie zaawansowane »

Wyniki kontroli dotyczącej dowożenia uczniów do szkół

Wyniki kontroli dotyczącej dowożenia uczniów do szkół

Wyniki kontroli dotyczącej dowożenia uczniów do szkół

Olsztyńska delegatura NIK przedstawiła wyniki kontroli zapewnienia uczniom bezpiecznych warunków dowozu do szkół podstawowych i gimnazjów w wybranych gminach Warmii i Mazur.

Kontrola dowożenia uczniów do szkół została podjęta przez NIK z własnej inicjatywy, w ramach priorytetowego kierunku na lata 2009–2011 „Państwo sprawne i przyjazne obywatelowi” oraz obszaru badań kontrolnych w 2009 r. „Dostępność i jakość edukacji”. Kontrolę przeprowadzono w okresie od 01.04.2009 r. do 24.07.2009 r. Obejmowała ona lata szkolne 2007/2008 i 2008/2009 (do 31 marca 2009 r.).

Celem kontroli było sprawdzenie, czy gminy województwa warmińsko-mazurskiego zastosowały się do zaleceń pokontrolnych z 2001 i 2003 r., a także dokonanie oceny działań organów gmin na rzecz zapewnienia uprawnionym uczniom bezpiecznych warunków dowozu do szkół podstawowych i gimnazjów, poprzez zbadanie w szczególności:

  • czy bezpłatnym dowozem oraz opieką w trakcie dowozu objęto wszystkich uczniów,
  • czy prawidłowo dokonano wyboru przewoźników,
  • czy stan techniczny użytkowanych pojazdów oraz dokumentacja związana z wykonywaniem transportu były zgodne z wymaganiami ustawowymi,
  • czy dowóz uczniów zorganizowano z uwzględnieniem zapewnienia bezpiecznych warunków oczekiwania na dojazd w tzw. punktach zbiorczych oraz minimalizacji czasu dojazdu do placówek szkolnych,
  • czy szkoły organizowały zajęcia świetlicowe uczniom oczekującym w szkołach na rozpoczęcie zajęć lekcyjnych lub powrót po ich zakończeniu.

NIK ustalił, że wszystkie skontrolowane gminy zapewniły, zgodnie z wymogami art. 17 ust. 3 u.s.o., bezpłatny dowóz uczniom, których droga do szkoły przekraczała 3 km (klasy I-IV szkół podstawowych) lub 4 km (klasy V-VI szkół podstawowych oraz gimnazjów). Nie wszystkie gminy wywiązywały się jednak w pełni z określonego w art. 17 ust. 3a tej ustawy, obowiązku zapewnienia uczniom niepełnosprawnym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do szkoły. W roku szkolnym 2008/2009 obowiązkiem tym nie objęto 20 uczniów w czterech gminach (stanowią oni 10% ogółu uczniów niepełnosprawnych), uzasadniając to niewielką odległością pomiędzy ich miejscem zamieszkania i szkołą. Zgodnie z przepisami obowiązek dowożenia tej grupy uczniów istnieje jednak bez względu na odległość z domu do placówki szkolnej.

Jak podaje NIK, w stosunku do ustaleń kontroli przeprowadzonej w 2003 r. nastąpiła istotna poprawa bezpieczeństwa przewozu oraz warunków oczekiwania uczniów w punktach zbiorczych. Zdecydowanie zmniejszył się udział używanych do przewozu uczniów pojazdów eksploatowanych dłużej niż 10 lat (z 78% do 35%). Poprawił się również ich stan techniczny. O 7% mniejsza jest także liczba punktów zbiorczych, które nie zapewniały oczekującym ochrony przed działaniem niekorzystnych warunków atmosferycznych, wciąż stanowią one jednak 34% ogółu.

Z raportu NIK wynika, że kontrolowane gminy prawidłowo ustaliły trasy oraz harmonogramy dowożenia uczniów, gdyż zarówno czas przejazdu do szkoły, jak i powrotu do miejsca zamieszkania dla 90% dowożonych uczniów nie przekraczał 30 minut. Większość dowożonych uczniów (ponad 70%) oczekiwała w szkołach nie dłużej niż pół godziny na rozpoczęcie zajęć, a także na odwiezienie po ich zakończeniu. Zdarzały się jednak przypadki, gdy czas ten sięgał nawet 190 minut.

Skontrolowane gminy wywiązywały się też z ustawowego obowiązku zorganizowania zajęć świetlicowych dowożonym uczniom, oczekującym na rozpoczęcie lekcji lub powrót do domów po ich zakończeniu. Jak podaje NIK, zajęcia świetlicowe w szkołach były prowadzone przez wykwalifikowanych pedagogów. Uczniowie mogli w tym czasie odrabiać lekcje lub uczestniczyć w zajęciach wyrównawczych i kołach zainteresowań. Umożliwiono im także korzystanie z posiłków.

Wyniki kontroli wskazują na potrzebę podjęcia przez organy stanowiące i wykonawcze gmin działań zapewniających wszystkim uczniom niepełnosprawnym bezpłatny dowóz i opiekę lub zwrotu kosztów przejazdu ucznia oraz jego opiekuna na zasadach określonych w umowie zawartej między gminą a rodzicami lub opiekunami ucznia. Gminy powinny także:

  • wprowadzić mechanizmy skutecznej kontroli realizacji dowozu uczniów, w szczególności w zakresie wywiązania się przez przewoźników z warunków określonych w zawartych z nimi umowach, usprawnić organizację dowozu uczniów do szkół, zwłaszcza poprzez skrócenie czasu oczekiwania w szkole na zajęcia i powrót do domu,
  • poprawić warunki oczekiwania uczniów w punktach zbiorczych na transport.

Mimo stwierdzonych nieprawidłowości NIK pozytywnie ocenia działania organów gmin na rzecz zapewnienia uprawnionym uczniom bezpiecznych warunków dowozu do szkół podstawowych i gimnazjów. Organy wykonawcze pięciu gmin uzyskały ocenę pozytywną, jeden pozytywną z uchybieniami, a dziewięć pozytywną z nieprawidłowościami.

Istotne, stwierdzone podczas badań kontrolnych nieprawidłowości to:

  • przypadki niezapewnienia transportu i opieki uczniom niepełnosprawnym zamieszkałym w pobliżu szkół,
  • niewłaściwa opieka w czasie przewozu uczniów transportem zorganizowanym przez gminę,
  • używanie pojazdów zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego,
  • nieprawidłowości w procesie udzielania zamówień publicznych.

Jak wskazuje NIK, zasadniczą przyczyną występowania nieprawidłowości było nierzetelne wywiązywanie się ze swoich obowiązków przez pracowników odpowiedzialnych za organizację dowożenia uczniów oraz nienależycie sprawowany nadzór w tym zakresie przez kierowników kontrolowanych jednostek.

Zobacz analizę NIK

Źródło: NIK

Czytaj również